Weblog Theo van der Tak

Verandermanagement, veranderkunde en programma’s

Vorige week bij twee bijeenkomsten geweest waar de vraag wordt gesteld: Wat is eigenlijk het verschil tussen programmamanagement en verandermanagement? Het antwoord draait toch om de taal, een discussie die altijd iets semantisch dreigt te krijgen en voor de manager daarmee irrelevant. Na enig heen en weer gepraat kwamen we er in de bijeenkomsten op uit dat programmamanagement en verandermanagement heel erg sterk op elkaar lijken. 

Luiheid is een deugd

De eerste PGM Open mag wat mij betreft een succes worden genoemd. Veel enthousiaste en waarderende reacties. We zullen nog veel terugkomen op de nasleep ervan. Als één van de initiatoren was ik gastheer bij de bijdrage van mr. Roel Bekker. Een zeer opmerkelijk standpunt: de kunst van programmamanager is het onzichtbaar zijn. Vandaag had ik al een paar mensen aan de telefoon die het over de luie programmamanager hadden. Bekker: "Luiheid is een deugd voor een programmamanager". 

Benefits van pgm

Deze week legde Jo Bos mij de vraag voor wat programmamanagement na de ruim tien jaar van praktijk heeft opgeleverd. Als ik het kernachtig moet samenvatten, komt het neer op volgende drie inzichten bij praktijkmensen: - focus vormen gedragsveranderingen en niet alleen voorzieningen - de programmamanager komt van Venus - het programma loopt op rolletjes als de rollen goed bezet zijn.

Batenmanagement bij programma's

Onlangs heeft een student mij gevraagd waarom wij in ons boek Sturen op Samenhang geen aandacht besteden aan benefit- of batenmanagement. Dat was indertijd nog niet zo'n hot topic. We kunnen het echter gemakkelijk plaatsen onder het besturingscriterium van de doelgerichtheid. Daar gaat het er namelijk om zicht te krijgen op onder andere de realisatie van doelen (effecten, baten). 

PGM: puberteit voorbij

Met Jo Bos en Hans Licht vorige week doorgepraat over de stand van zaken in programmamanagement. Mijns inziens zijn we de puberteit wel enigszins voorbij. We hoeven niet meer te twijfelen over ons bestaansrecht: met programma’s werken we duidelijk aan een onderscheiden klus van projecten enerzijds en reguliere operationele taken anderzijds. 

Koffers met problemen

"We hebben twee van de zes doelen gehaald. De neiging bestaat om nu met het programma op te houden. Wat doet de programmamanager?" Deze vraagstelling legde Lex Peppping woensdag 14 december voor aan de deelnemers van de IPMA kwartaalbijeenkomst Programmamanagement. Met bijna twintig belangstellenden waren we te gast bij de Schiphol group. Het programma is sinds 2002 in de lucht, hoewel dat eigenlijk een verjkeerde metafoor is. Het gaat namelijk om een snellere, goedkopere, minder belastende manier van bagageverwerking op Schiphol.

Kiezen tussen visies op programmamanagement

Keuzemenu programmamanagement is de veelbelovende titel van een boek dat onlangs bij Scriptum is verschenen. Onder leiding van R. Hombergen presenteert een grote verzameling auteurs maar liefst zes visies op programmamanagement. Deze variëren van MSP (Managing Successful Programmes), SPM (Standard for Program Management), PGM (Programmamanagement Twynstra Gudde) tot PGMC (programmatig creëren): ik schreef daar al eerder over. Interessant wordt het als de auteurs een poging doen de lezer te helpen om een keuze te maken.

Typologie programma's

Peter van Dusseldorp is op LinkedIn een discussie gestart over een typologie van programma's . Hij spreekt van een nieuwe indeling. Hoewel hij daar niet expliciet over is, zal de oude indeling dan wel zijn die van de IPMA-certificering. Daar is sprake van technische, organisatorische en beleidsprogramma's. Achterliggende gedachte is dat bepaalde typen programma's gekoppeld kunnen worden aan verschillende profielen van programmamanagers. 

Manipuleren hoort bij programmamanagers

"Manipuleren heeft een negatieve klank. Door het woord te gebruiken krijg ik wel de toehoorders in een actieve stand." Aan het woord is Ronald van Aggelen, die zich helemaal toelegt op het verantwoord manipuleren van mensen, zodat de programmamanager zijn doelen kan realiseren. Tijdens de programmatafel van Twynstra Gudde heeft hij met een groep programmamanagers van organisaties als Coca Cola, Ahold, Transavia en Twynstra Gudde het woord manipuleren van zijn kant laten zien. 

Ontkokeren met programma's

"Theo, wij doen het als organisatie goed, maar ik wil het nog beter gaan doen. Ik wil de huidige sectorale indeling vervangen door programma's. Is dat een goed idee?" Van de week legde een directeur van een grote overheidsorganisatie mij deze vraag voor. Het antwoord op zo'n vraag is altijd heel moeilijk. Een eenvoudig ja of nee is er niet.