Vrijdag stond er weer een leerzaam stukje in de krant over het managen van een groot project. Deze keer over het Stedelijk Museum van Amsterdam. Voormalig lid van de Raad van Toezicht van het Stedelijk, Hans Andersson, moppert in de VK van 26/02 over de gang van zaken bij dit project.
Het Stedelijk is sinds 2003 gesloten en is niet zoals gepland in december 2009 open gegaan. Naar het zich laat aanzien gaat het pas open in maart 2010 (en Andersson gaat er vanuit dat het wel begin 2011 zal worden. Afgelopen zaterdag liep ik langs de bouwput en kan me Andersson zijn twijfel wel voorstellen. Er moet buiten nog heel wat afgebouwd worden, en dan hebben we het nog niet eens over het binnenwerk.
Volgens de wethouder wordt de vertraging nu veroorzaakt door het systeem voor de klimaatbeheersing. Mij verbaast de (matige) kwaliteit van het excuus van de wethouder. Er zijn zo ver ik weet geen nieuwe ontwikkelingen opgetreden in de wereld van klimaatbeheersingssystemen. Dus had in 2003 al bekend kunnen zijn dat het inregelen tijd kost. Waarom niet gewoon eerlijk zeggen waardoor de uitloop wordt veroorzaakt.
Vertraging kost geld
Opvallend is ook dat Wethouder Gehrels van Cultuur niks zegt over de extra kosten die het uitstel met zich mee brengt. Het gaat meer kosten en de gemeente moet langer wacht op de huurpenningen van het museum. Maar misschien zijn de overschrijvingen van de begroting van enkele tonnen in Amsterdamse begrippen te verwaarlozen bedragen nu ze gewend zijn aan de miljoenen van de NoordZuidLijn.
Laat ambtenaren geen projecten leiden
Andersson trekt een harde conclusie over Amsterdam en haar ambtenaren (en politici) als het gaat over het managen van grote projecten. Volgens hem kan men grote bouwprojecten niet aan. ‘Je moet een keiharde, professionele bouwheer zijn. Als je met aannemers gaat werken, betreed je een oorlogsgebied. Ze zijn rauw en altijd bezig met grote belangen, tijd en geld. Dat kan de gemeente niet aan. Daar zijn ze te netjes voor. Alleen doorgewinterde en deskundige, maar tegelijkertijd botte honden als projectleiders weten hoe ze moeten optreden in de bouwwereld.’
De ambtelijk projectleider staat ten dienste van de bestuurder
Ik herken wel wat hij zegt dat een ambtelijk projectleider nooit helemaal vrij uit kan werken, hij is immers onderdeel van het systeem. Een regel die ik leerde in mijn eerste opdracht voor de overheid, was dat een ambtenaar een dienaar is van zijn gekozen bestuurder. En dan is openheid van zaken niet altijd een daad die de bestuurder welgevallig is, zoals het ook lijkt te zijn gebeurd in Amsterdam bij het Stedelijk. Problemen verdwijnen (in de woorden van Andersson) ‘in de ambtelijke en politieke brij.’
Andersson: ‘De projectleider moet keihard tegen de wethouder kunnen zeggen: de planning is niet haalbaar. Maar een ambtenaar zal dat omzichtig brengen, of pas later. Hij denkt mee en is niet lastig. Hij weet dat zijn wethouder na de lijdensweg van het Stedelijk met een mooi verhaal wil komen. Een bouwmanager moet er geen belang bij hebben om de wethouder te pleasen.’
Het bestuur zweeg ook
Maar als bestuurslid van de Raad van Toezicht gaat Andersson ook niet helemaal vrij uit. Op de vraag van de journalist waarom heeft hij niet eerder een daad heeft gesteld, zegt hij dat opstappen niet veel zin zou hebben omdat zijn opvolger tegen dezelfde muur zou lopen, en wilde niet aan de bel trekken bij gemeenteraadsleden, ‘omdat hij niet rollebollend over straat wilde. Dat had averechts gewerkt, want de wethouder was dan in de problemen gekomen. Maar nu is het een gebed zonder end, het is tijd dat de waarheid wordt gezegd.’ Klinkt stoer, maar wel; wat laat, en in verkiezingstijd ook een beetje dubbel.
Pleidooi voor professionele opdrachtgeverschap
Jammer dat zijn pleidooi voor professioneler projectmanagement, en vooral zijn roep voor professioneel opdrachtgeverschap nu weer verzwakt wordt door de politieke (PvdA) kleuring van Andersson. Was een man geweest en had het eerder geroepen, dan maar ‘rollebollend over straat’ voor de goede zaak.
Wachten op de evaluatie
Ik zie uit naar een onderzoek waarin onderzocht wordt waarom het museum project nu echt en de tijd is uitgelopen, en waarom het nu duurder is geworden. Maar eigenlijk kunnen we de antwororden al bijna wel geven: er was sprake van slecht projectleiderschap, er was te veel bureaucratisch gedoe, de poltiek opdrachtgever lette niet goed op en moest zich eerst nog inwerken in het dossier dat ze overgedragen kreeg na de verkiezing, er was sprake van naïef opportunisme en doelgericht denken (met welk bedrag en welke datum zal de Raad instemmen, in plaats van een realistische planning met onzekerheden voor te leggen) en tenslotte ontbrak het aan een goed risicomanagement..


Grote post. Kan niet wachten om de volgende die te lezen:)
Geplaatst door: buy clenbuterol | 15 maart 2011 om 9:07
Aardige post. Ik dacht dat ik struikelde op uw blog en wilde zeggen dat ik echt heb genoten van het surfen uw blog berichten. In ieder geval zal ik u te abonneren op je feed en ik hoop dat je snel weer te schrijven!
Geplaatst door: Whirlpool repair los angeles | 15 maart 2011 om 18:21
Ik heb bedoeld om post over iets als dit op mijn webpagina en je gaf me een idee. Cheers.
Geplaatst door: Naam | 26 april 2011 om 23:54
Ik kwam onlangs in uw blog en zijn lezing mee. Ik dacht dat ik zou mijn eerste reactie achterlaten. I dont weet wat te zeggen, behalve dat ik heb genoten van het lezen. Leuke blog.
Geplaatst door: appliance repair Pasadena | 27 april 2011 om 8:44