De afgelopen tijd stonden ondernemers als Scheringa en Borsato in het nieuws. Ze zijn de personificatie van de huidige moeilijke economische tijden. Voor de twee heren is het te laat, maar ik zit nu te lezen in het boek van de INSEAD hoogleraar Ram Charan. In zijn boek 'Leiderschap in tijden van economische onzekerheid' geeft hij de zoekende en onzekere manager een aantal handreikingen. Charan's boek staat vol met praktische tips (en open deuren) maar het is wel handig dat managers toetsen of ze zich wel bewust zijn dat de ze iets met de open deuren moeten doen.
Volgens Charan is de taak van de manager in tweeën te splitsen: leiderschap en uitvoering. Het eerste gaat over het inspireren en motiveren van mensen zodat ze boven hun angsten uitstijgen en over het schilderen van een aannemelijke toekomst die na een storm op ze wacht. Het tweede gaat over de dagelijkse kern van het succesvol zakendoen in erg moeilijke tijden en onvoorspelbare omstandigheden."
Liquide middelen staan centraal
Enkele citaten die de kern van zijn aanpak van de crises weergeven:
"De manager moet zich niet langer op de winst en verliesrekening richten, maar op de balans. Het beschermen van de cashflow is volgens hem de belangrijkste uitdaging waar bijna alle bedrijven vandaag voor staan."
"Liquide middelen komen voort uit drie interne bronnen: winst uit onderneming, werkkapitaal (inventaris en uitstaande vorderingen) en de verkoop van activa. Alle drie moeten vol energie nagestreefd worden.
Vaak is er sprake van misplaatst optimisme
"Mensen overschatten vaak hoe goed hun bedrijf het gaat doen, omdat dat is wat ze willen geloven. Een dergelijk misplaatst optimisme kan tot inactiviteit of besluiteloosheid leiden, met ongewisse gevolgen."
"Als manager moet je tot in de kleinste details weten hoe de effecten van de omzetafname, zoals schaars krediet en dreigende werkeloosheid, het gedrag van klanten veranderen. Weet hoe klanten en leveranciers zich aan de nieuwe realiteit aanpassen."
De manager moet veel communiceren
"Jouw begrip van de realiteit heeft geen enkele nut als je er niet voor kunt zorgen dat de rest van de organisatie het ook niet begrijpt en er naar handelt en dat lukt je niet met aleen maar memo's en toespraken. Je moet interactief zijn."
"Communiceer veel (communiceren is luisteren, vragen beantwoorden, uitleggen, het gesprek een niveau verder brengen en dat steeds maar herhalen."
"Een manager moet weten hoe hij of zij zelf op de crises reageert. Meer dan ooit moet de manager zich bewust zijn van haar of zijn intellect en gevoelens."
Zes essentiele leiderschapskenmerken
Charan onderkent zes essentiele leiderschapskenmerken voor moeilijke tijden:
1 wees eerlijk en geloofwaardig (jouw autoriteit komt niet voort uit alwetendheid, maar uit je vermogen om begrip en oplossingen mogeliujk te maken. Laat medrken dat jij ook niet alles weet).
2 inspireer (door je te focussen op nieuwe prioriteiten)
3 zorg voor een direct verband met de realiteit ((zorg voor actuele informatie en analyser die)
4 zorg voor realisme getemperd met optimisme (richt je mensen op een visie wat mogelijk is en stimuleer ze om op zoek te gaan naar wat die visie kan realiseren)
5 Manage intens (je moet veel vaker in de details duiken dan ooit tevoren en deze met mensen bespreken)
6 Bouw doortastend aan de toekomst (wat heb je er aan als je naar de finish hinkt en er niets aantreft?).
Ram Charan 'Leiderschap in tijden van economische onzekerheid' , Business Contact, 2009
Reacties