Als we het hebben over burgerparticipatie hebben we het veelal over het belang dat burgers hebben om ergens in te participeren. Zonder belang, zal er geen duurzame participatie zijn. De kunst is dus om dat belang goed te analyseren en dat belang zodanig te ‘positioneren’ in de context van burgerparticipatie dat het voor de burger duidelijker wordt dat zijn belang is gediend bij participatie.
In een netwerk WELBEGREPEN BELANG dat Twynstra Gudde samen met KEI oprichtte, gaan we in op de verschillende vormen waarin dat eigen belang kan worden herkend en vervolgens gediend.
Werkbare vormen voor het dienen van eigen belangen.
In dit netwerk hopen we meer en meer werkbare vormen te vinden waarin eigen belangen van burgers, bewoners, ondernemers en bezoekers gediend worden. Het ideaalbeeld is dat er vormen zijn waarin het belang om met elkaar belangen te delen als vanzelf duidelijk wordt: Het regelvrije verkeersplein is een van de mooiste voorbeelden.
Regelvrij verkeersplein.
Waar de borden en de belijning op een verkeersplein zijn weggehaald zijn alle gebruikers, auto’s fietsers, voetgangers weer gelijk. In plaats van consumenten van de vooraf bepaalde ruimte, voorrang ed zijn zij weer producent van de eigen veiligheid.
Ieder een gelijke stem en geen afwenteling op anderen.
Het aardige is dat deze context niet alleen dat het alle gebruikers een gelijke stem geeft. Een andere aardige kwaliteit van dit voorbeeld is dat het moeilijk is om kosten en problemen op anderen af te wentelen buiten de groep. Dat zijn twee criteria die we kunnen hanteren bij het zoeken naar andere vormen.
Zijn er andere vormen?
Of we andere vormen weten te vinden? Het is niet eenvoudig en toch denk ik dat we er een paar gaan vinden; sterker nog ze zijn al sporadisch aanwezig. Sommige zijn nog niet met de bril van eigen belang bekeken en dus nog niet ingezet. Andere zijn al wel beproefd maar nog niet voluit ingezte in een standaard aanpak.
Op dit moment gaan we op zoek naar een mogelijke pilot bij een gemeente en/of corporatie. In die pilot gaan we een inventarisatie maken van mogelijke vormen voor het delen van (eigen) belang en gaan we in overleg met de gemeente en corporatie ook daadwerkelijk die vorm implementeren.
De vormen kunnen op allerlei niveaus en op allerlei zaken betrekking hebben. Ik heb een paar van die vorrbeelden op een rij gezet:
- Beheer van de flat in de vorm van coöperatieve vereniging (onderhoudskosten worden door corporatie overgemaakt aan coöperatie). Dit kan op complex niveau, maar het zou ook kunnen op niveau van een portiek.
- Beheer tuinen door aangrenzende bewoners in vorm van vereniging.
- Beheer van collectieve voorzieningen (beheerbedrijf van bewoners (elke bewoner heeft qualitate qua een aandeel) neemt exploitatie over; conform de Engelse Localism Bill)
- Neighbourhood improvement district (momenteel in Hamburg als experiment gestart: overhead int de belasting, burgers beslissen samen over besteding.)
- Openbare ruimte; beheerschappen voor de (her-)inrichting en beheer van openbare ruimten: groenzoomen, parkjes/pleintjes etc.
In deze vormen kunnen we nog experimenteren met de organisatievorm (vereniging, coöperatie, stichting ed), de rechten voor toetreding (qualitate qua of op basis van kandidaatstelling of lidmaatschap), de vormen van bestuur (besluitvorming, advies aan corporatie/ gemeente), eisen aan proces (toezicht op democratisch proces in de organisatie).
Vorm an sich niet voldoende.
Het is duidelijk dat de vorm an sich niet voldoende is. Introductie vergt inzet van opbouwwerk, begeleiding van de organisatie die taken overlaten, effectieve communicatie beproefd op hun verandergeneigdheid (denk aan de veranderkleuren!), ed. Maar de vorm waarin de zelfsturing op basis van welbegrepen belang tot uitdrukking komt, is een onderwerp waar de pilot betere inzichten kan verschaffen. De inventarisatie van de vormen is een belangrijke onderbouwing voor toekomstige mogelijkheden voor burgerparticipatie.
interessant is te kijken waar het initiatief in de verschillende projecten vandaan komt. wie zijn het, met welke motieven. en hoe verloopt het proces van mede betrekken? is hier een overzicht van te publiceren?
een voorbeeld:
Urban Resort nam initiatief tot 'overnemen' van het voormalige Volkskrantgebouw (Adam). daarmee ontstond er een 'probleem': hoe krijgen we huurders? als KaosProjects en Urban resort ondersteunend, stuurden we van meet af aan op 'persoonlijk groepsbelang'. verbondenheid van personen met een groep was slechts te organiseren. de kracht van de groep zorgde voor medebepaling.
hans pollen
0638180921
Geplaatst door: Hans Pollen | woensdag 31 augustus 2011 om 12:05